Zielepedia.pl to strona o ziołach. Ma charakter wyłącznie informacyjny i nie zastąpi konsultacji lekarskiej.

Kontakt: info@zielepedia.pl

Informacje o stronie

 

 

 

Opis szałwii:

 

Szałwia lekarska, Salvia officinalis, to silnie rozgałęziona krzewinka o dużych, fiołkowych kwiatkach i szarych, kosmatych i jajowatych liściach. Łodyga szałwii jest prostokątna.  Roślina dorasta do 70 cm  i posiada rozgałęzione łodygi i zdrewniały korzeń. Szałwia jest krzewinką wytwarzającą liczne łodygi czterokanciaste, wzniesione, u dołu drewniejące, u góry nie zdrewniałe, dorastające do 60—70 cm wysokości. Na łodygach wyrastają naprzemianlegle lancetowate liście ogonkowe (górne jednak prawie siedzące), czasami lekko karbowane, od spodu wyraźnie szarosrebrzyście owłosione. Roślina kwitnie w czerwcu i lipcu wytwarzając kwiaty niebieskawofioletowe, rzadziej różowe lub białe, grzbieciste, dwuwargowe, zebrane w nibyokółki w kątach liści na szczytach łodyg. Cała roślina wyróżnia się silnym, swoistym zapachem, zbliżonym nieco do aromatu kamfory, a liście i łodygi mają cierpko-gorzkawy smak. Liście szałwii wydzielają mocny zapach, przypominający kamforę.

 

Występowanie i uprawa szałwii:

 

Szałwia naturalnie rośnie w rejonie Morza Śródziemnego. Można ją także hodować w ogrodzie (jednak w czasie silnych mrozów przymarza, na zimę należy ją okrywać). Wymaga miejsca słonecznego, gleby przepuszczalnej, próchniczej, bogatej w wapń, średnio wilgotnej. Rozmnaża się z nasion (wysiew w marcu do skrzynek) lub przez podział.

 

Liście zbieramy na jesień w pierwszym roku, natomiast w kolejnych latach w maju i czerwcu przed zakwitnięciem, a następnie jesienią, od września do przymrozków, w pogodne dni zaraz po rosie. Liście i ziele suszymy rozłożone cienką warstwą w podwyższonej do 35stopni temperaturze. Przechowujemy w workach w suchym miejscu.

 

Właściwości szałwii:

 

Substancje czynne: olejek eteryczny, garbniki, pseudogarbniki, trójterpeny, gorycze, witaminy B1 i C, żywice.

Więcej o substancjach czynnych w ziołach.

 

Szałwia działa przeciwzapalnie, odkażająco, przeciwskurczowo, przeciwbiegunkowo, bakteriostatycznie i grzybostatycznie. Działa antyseptycznie przy gronkowcu złocistym. Znajduje zastosowanie w zaburzeniach pracy żołądka i jelit, do płukania gardła przy zapaleniu jamy ustnej i gardła, a także przeciw nadmiernemu poceniu się. Szałwia zmniejsza także nadmiar pokarmu u karmiących matek (w przypadku nadprodukcji). Zewnętrznie również pomaga na stany zapalne skóry, owrzodzenia, ropnie, oparzenia, odmrożenia. Jest również bardzo skuteczna przy wypadaniu włosów i łupieżu.

 

Napar: łyżkę liści szałwii zalewamy szklanką wrzątku i parzymy 10min pod przykryciem. Po odcedzeniu pijemy 2-4 razy dziennie po pół szklanki.

 

Napar do użytku zewnętrznego: 2 łyżki liści szałwii zalewamy szklanką wrzątku i parzymy 10min pod przykryciem. Po odcedzeniu stosujemy do okładów lub płukania.

 

UWAGA: Szałwii nie należy stosować w większych dawkach i przez dłuższy czas. Zawiera toksyczny olejek - tujon.

 

Zastosowanie szałwii w kuchni:

 

Liście szałwii mają gorzkawy, korzenny smak. Należy używać ich z umiarem gdyż mogą zdominować smak potrawy. Suszone liście mają silniejsze działanie niż świeże. W kuchni stosuje się szałwię do potraw z rodzin strączkowych i tłustych mięs. Świeżą i suszoną przyprawę dodaje się do jarzyn i marynat, do wątróbki, kotletów cielęcych i wieprzowych oraz potraw z drobiu, zup, sosów. Szałwia jest również używana do nadawania smaku serom i kiełbasom. Szałwię stosuje się jako dodatek do winiaków i likierów. Na zachodzie Europy pije się herbaty szałwiowe z dodatkiem cytryny lub miodu. Polecany jest dodatek kilku listków do szaszłyków. Gorzkawy smak szałwii może zdominować smak potraw, dlatego zaleca się ją stosować z umiarem. 
 

"Wszystkie łąki i pastwiska, wszystkie góry i pagórki są aptekami." ~Paracelsus

Szałwia